Trước ngày khai mạc Đại hội Đảng CSVN lần thứ 14, theo giới quan sát quốc tế, trong lịch sử chính trị Việt Nam cận đại, hiếm có một quyết sách nào được triển khai thần tốc và đã gây xáo trộn sâu rộng như chủ trương sáp nhập tinh gọn bộ máy của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Chủ trương này với mỹ từ “sắp xếp lại giang sơn” nhằm tinh gọn bộ máy và tối ưu hóa nguồn lực, nhưng thực chất đây là một nước cờ quyền lực tàn nhẫn nhằm loại bỏ các đối thủ chính trị của ông Tô Lâm.
Câu hỏi được đặt ra là: Ai thực sự hưởng lợi khi bản đồ quốc gia bị vẽ lại một cách vội vã, và chỉ để phục vụ cho lợi ích nhóm của phe Công an và tham vọng của ông Tô Lâm trước thềm Đại hội 14?
Trên thực tế triển khai đã cho thấy một sự gấp gáp bất thường khi quy trình sáp nhập quy mô lớn này bị ép tiến độ trong một thời gian rất ngắn. Các quyết định sáp nhập tỉnh được đưa ra một cách cơ học, mà hoàn toàn bỏ qua hoàn toàn các yếu tố cốt lõi về lịch sử, văn hóa…, của các địa phương.
Chủ trương này mang đậm dấu ấn của tư duy mệnh lệnh không quan tâm đến tâm tư nguyện vọng của người dân, thiếu các đánh giá khoa học, đã khiến hàng loạt địa phương với bề dày truyền thống bỗng biến mất. Đặc biệt, chủ trương này đã không có sự tổng kết theo lối “đánh trống bỏ dùi”.
Từ đó, đã tạo ra những hệ lụy nhãn tiền, người dân không hề thấy cuộc sống “tốt đẹp hơn” như hứa hẹn, mà ngược lại, họ đang mắc kẹt trong ma trận thủ tục hành chính, giấy tờ rối rắm và chi phí đi lại tăng cao.
Theo giới phân tích nếu nhìn sâu vào bản chất của bàn cờ chính trị, sự xáo trộn này không phải là lỗi kỹ thuật mà đây là một tính toán có chủ đích cực kỳ tinh vi của người đứng đầu của đảng.
Việc sáp nhập tỉnh đồng nghĩa với việc xóa bỏ hoàn toàn hệ thống lãnh đạo cũ, từ Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND đến Ban Thường vụ. Đây chính là “thời điểm vàng” để Tổng Bí thư Tô Lâm thực hiện cuộc thanh lọc nhân sự quy mô lớn chưa từng có trước thềm Đại hội 14.
Bằng cách “xóa sổ” các địa phương cũ, ông Tô Lâm có cớ hợp pháp để loại bỏ những nhân vật không cùng phe cánh, và đồng thời cài cắm các nhân sự thân tín vào các vị trí then chốt để quyết định sinh mệnh chính trị của Tô Lâm tại Đại hội Đảng 14.
Kết quả của cuộc “sắp xếp lại giang sơn” này đã phơi bày một thực tế trần trụi về sự trỗi dậy của “Bộ Hưng Yên”. Đó là, sự thâu tóm quyền lực gần như tuyệt đối: 5 Bí thư Tỉnh ủy, 3 Chủ tịch UBND tỉnh và 7 Giám đốc Công an tỉnh, thành phố tại các địa bàn trọng yếu đều là người có gốc từ Hưng Yên, quê hương của Tổng Bí thư.
Trước Đại hội 14, bức tranh quyền lực đã cho thấy một mạng lưới dày đặc, trải dài từ Đảng, chính quyền ở địa phương đều nằm gọn trong sự chi phối của phe Công an. Tổng Bí thư Tô Lâm đã kiểm soát đến 2/3 các Ủy viên Bộ Chính trị và Ban Bí thư.
Và “Bộ Hưng Yên” đã hiện hình như một nhóm lợi ích khổng lồ, sử dụng sức mạnh của các bộ hồ sơ “đen” của hệ thống cán bộ lãnh đạo để thao túng và khống chế công tác nhân sự cấp cao.
Người duy nhất hưởng lợi chính là Tổng Bí thư Tô Lâm và nhóm lợi ích thân hữu. Trong khi đất nước đối mặt với nguy cơ xáo trộn lớn, thì quyền lực của phe Công an lại được củng cố hơn bao giờ hết.
Việc sử dụng vận mệnh quốc gia như một bàn cờ, xem việc sáp nhập chỉ là một công cụ và coi nhân dân như những sinh vật “tế thần” cho tham vọng quyền lực cá nhân, ông Tô Lâm và phe Công An đang đẩy đất nước vào một giai đoạn đầy rủi ro.
Công luận đặt câu hỏi đất nước này sẽ còn phải trả giá bao nhiêu nữa cho cơn đam mê quyền lực và toan tính của một cá nhân cũng như gia tộc mang tên Tô Lâm là kẻ đứng sau tất cả?
Trà My – Thoibao.de
